Przygotowanie JST do kontroli prowadzonych przez WIOŚ w zakresie gospodarowania nieczystościami ciekłymi

Podczas proponowanego szkolenia

• Szczegółowo omówimy zakres przeprowadzanych w ubiegłych latach kontroli, wymaganą dokumentację, wnioski oraz zalecenia pokontrolne. Zaprezentujemy również interpretacje dotyczące kontroli oraz dokumentacji udzielone przez poszczególne Wojewódzkie Inspektoraty Ochrony Środowiska oraz Główny Inspektorat Ochrony Środowiska i Departament Gospodarki Wodnej.
• Przeanalizujemy najbardziej sporną kwestię dotyczącą tego czy zgodnie z art. 6 ust.5aa obowiązkiem gmin jest kontrola wszystkich właścicieli zbiorników bezodpływowych i przydomowych oczyszczalni ścieków w cyklach dwuletnich, czy tylko tych ujętych w planie kontroli. Zaprezentujemy stanowiska poszczególnych WIOŚ oraz opinie GIOŚ czy Departamentu Gospodarki Wodnej w tym zakresie. Przedstawimy propozycję argumentacji broniącej stanowiska, że kontrole powyższe należy realizować według opracowanego planu kontroli. Wskażemy, jak prawidłowo należy przygotować taki plan oraz w jaki sposób należy go tworzyć odpowiednio kwalifikując poszczególne nieruchomości.
• Wyjaśnimy różnice pomiędzy ilością wody dostarczanych do nieruchomości nieskanalizowanych, a ilością odebranych z nich nieczystości ciekłych (m.in. omówiony zostanie sposób zróżnicowania minimalnej częstotliwości odbioru nieczystości ciekłych w powiązaniu z zużywaną wodą na cele bytowe). Obszarem kontrolowanym przez WIOŚ jest podejmowanie przez gminy działań w kierunku uszczelnienia systemu, a można to uzyskać między innymi poprzez właściwe określenie minimalnej częstotliwości opróżniania zbiorników bezodpływowych, w powiązaniu ze zużywaną na cele bytowe wodą.

• Zapoznasz się z aktualnym podejściem WIOŚ do poszczególnych zagadnień dotyczących funkcjonowania systemu gospodarowania nieczystościami ciekłymi na poziomie samorządu lokalnego.

• Uzyskasz niezbędną wiedzę do prawidłowej realizacji zadań w zakresie gospodarowania nieczystościami określonych w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

• Dowiesz się: 

- Jak powinna być prowadzona ewidencja zbiorników bezodpływowych oraz przydomowych oczyszczalni ścieków? 

- Jakie elementy zdaniem IOŚ powinny obowiązkowo znaleźć się w takich ewidencjach? 

- Jakie uwagi WIOŚ zgłasza względem sprawozdań rocznych z zakresu nieczystości ciekłych? 

- Jak prawidłowo wykazać w tym dokumencie liczbę właścicieli nieruchomości, od których odebrano nieczystości ciekłe oraz liczbę osób zameldowanych pod adresem nieruchomości, na której znajduje się dany zbiornik bezodpływowy lub dana przydomowa oczyszczalnia ścieków?

• Poznasz zagadnienia związane z:

- Procedurą wywozów zastępczych – kiedy je stosować, wobec kogo, na jakich zasadach wyłaniać wykonawców, jak egzekwować ich realizację?

- Rejestrem wydanych i cofniętych zezwoleń na świadczenie usług asenizacyjnych – komu zezwolenie wydać, na jakich zasadach, kiedy wszcząć postępowanie w kierunku cofnięcia zezwolenia?

- Stacjami zlewnymi – czy zezwolenie ma wskazywać tylko jedną stację zlewną, z czym wiąże się dodanie lub ujęcie stacji zlewnej w trakcie prowadzonej działalności, jak weryfikować stacje zlewne uprawnione do przyjmowania nieczystości ciekłych z terenów aglomeracji wodno-ściekowej?

1. Podstawa prawna kontroli realizowanych przez IOŚ w JST.

2. Zakres kontroli dotyczących gospodarowania nieczystościami ciekłymi na terenie gminy przeprowadzonych w roku 2024 przez WIOŚ.

3. Elementy ewidencji zbiorników bezodpływowych oraz przydomowych oczyszczalni ścieków – praktyczne wykorzystywanie danych z uwzględnieniem wskazań IOŚ do:

• Planowania kontroli.

• Weryfikacji sprawozdań kwartalnych podmiotów asenizacyjnych.

• Opracowania planu rozwoju sieci kanalizacyjnej.

• Przygotowania sprawozdania rocznego.

4. Kontrole właścicieli nieruchomości wyposażonych w zbiorniki bezodpływowe/przydomowe oczyszczalnie ścieków w oparciu o art. 6 ust. 5aa:

• Czy istnieje obowiązek kontroli wszystkich nieruchomości w cyklu dwuletnim? Prezentacje stanowisk: WIOŚ; GIOŚ; Departamentu Gospodarki Wodnej.

• Plan kontroli – prawidłowe określenie podmiotów podlegających kontroli oraz sposób przyjęcia go do realizacji.

• Znaczenie procedur kontroli w procesie realizacji czynności kontrolnych.

• Protokół kontroli potwierdzeniem wykonania obowiązku oraz dowodem w dalszych postępowaniach.

5. Sposób określenia ilości osób zameldowanych na nieruchomościach, z których w danym roku odbierane były nieczystości ciekłe.

6. Pozyskiwanie danych dotyczących wody dostarczanej na tereny nieskanalizowane:

• Aktualny stan prawny.

• Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 14 stycznia 2002 roku w sprawie norm zużycia wody.

• Stanowisko Wód Polskich oraz Departamentu Gospodarki Wodnej.

• Własne ujęcia wody.

7. Różnice pomiędzy wodą dostarczaną na tereny nieskanalizowane a odbieranymi nieczystościami ciekłymi:

• Dane GUS za 2024.

• Powiązanie minimalnej częstotliwości opróżniania zbiorników bezodpływowych ze zużywaną wodą na cele bytowe.

• Jak wyjaśnić różnicę na potrzeby kontroli?

8. Wywóz zastępczy czyli praktyczna realizacja obowiązku nakładanego na gminy przez art. 6 ust. 6 ucpg:

• Kiedy należy wszcząć postępowanie administracyjne w kierunku objęcia nieruchomości wywozem zastępczym?

• Procedura dotycząca realizacji obowiązku zawartego w art. 6 ust. 6 ucpg.

• Egzekucja wykonania decyzji administracyjnej wydanej na podstawie art. 6 ust. 7 ucpg związanej z pozbywaniem się nieczystości ciekłych.

9. Określenie stacji zlewnych, do których podmioty asenizacyjne mogą dostarczać nieczystości ciekłe.

10. Rejestr wydanych i cofniętych zezwoleń na świadczenie usług asenizacyjnych.

11. Opracowanie sprawozdania rocznego:

• Rola i znaczenie wzoru zaproponowanego przez Wody Polskie w 2024 roku.

• Katalog wymagań zawartych w art. 3 ust.5 ucpg

• Sprawozdania kwartalne, ewidencja oraz wyniki kontroli podstawą opracowania sprawozdania rocznego.

12. W jakich przypadkach i na jakich zasadach WIOŚ może nałożyć karę na gminę?

13. Podsumowanie, pytania i dyskusja.

Pracownicy JST odpowiedzialni za kwestie dotyczące nieczystości ciekłych, ich przełożeni – Kierownicy Referatów Ochrony Środowiska lub Rolnictwa. Także zainteresowani zagadnieniem włodarze gmin – wójtowie, burmistrzowie, prezydenci miast – ewentualnie sekretarze, którzy aktywnie uczestniczą w procesie kontroli przeprowadzanych przez WIOŚ.

Samorządowiec, były wójt gminy, od 2019 roku zajmujący się tematami związanymi z gospodarką odpadami oraz nieczystościami płynnymi dowożonymi do stacji zlewnych w ramach działalności doradczej. Współpracował z AMM Systems oraz Ściekami Polskimi Sp. z.o.o. Aktualnie odpowiada za dział Nieczystości Ciekłe w Agencji Wspierania Ochrony Środowiska, a dodatkowo pełni funkcję Dyrektora Akademii Edukacji Środowiskowej. Bardzo blisko współpracuje z organizacjami i stowarzyszeniami samorządowymi. Prowadzi szkolenia zarówno z zakresu gospodarki odpadami, jak i nieczystościami ciekłymi.